Додека народот преживува, елитата се наградува: Уставните судии скришум си ги зголемија платите

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Додека народот преживува, елитата се наградува: Уставните судии скришум си ги зголемија платите

22 јуни 2026

• од Темелко Тошев

Во Република Северна Македонија, правдата можеби е слепа, но очигледно има непогрешлив осет за сопствениот џеб. Додека обичниот граѓанин секојдневно се бори со инфлацијата, брои денови до следната минимална плата и стравува од секоја нова сметка за струја, оние кои треба да го штитат Уставот и законите решија да се заштитат исклучиво себеси.

Од 1 октомври оваа година, претседателот и судиите на Уставниот суд ќе уживаат во драстично повисоки плати, откако самите си ја укинаа законската измена од февруари која им ги намалуваше функционерските примања.

Одлука донесена во мрак и тишина

Овој најнов шамар за осиромашениот македонски народ не беше донесен транспарентно, туку тивко, под радарот на јавноста. Одлуката е изгласана на седница уште на 17 јуни, вешто сокриена зад маглата на другите дневно-политички теми, како што беше укинувањето на преименувањето на улиците во Тетово.

Додека јавноста се занимаваше со национализми и стари називи на улици, уставните судии си ја завршија работата за сопствените банкарски сметки. Тие укинаа делови од членовите 14 и 15 од Законот за плата и други надоместоци, обезбедувајќи си враќање на старите, вртоглави коефициенти за пресметка на платите.

Математиката на алчноста: Што значи ова во пракса?

Собранието во февруари се обиде барем малку да го смири револтот на граѓаните со намалување на функционерските плати. Но, за Уставниот суд, солидарноста очигледно не важи. Од 1 октомври, тие се враќаат на луксузот од 2024 година:

Претседателот на Уставниот суд: Коефициентот за пресметка на неговата плата скока од 2,81 назад на 3,08.
Уставните судии: Нивниот коефициент се враќа од 2,60 на 2,85.

Кога овие коефициенти ќе се помножат со просечната плата во државата, се добиваат суми кои за просечниот македонски работник претставуваат недостижен сон, а за пензионерите – научна фантастика.

Апсурдното оправдување: „Ние сме над другите“

Најдепресивниот дел од оваа фарса е самото образложение на Судот. Тие ја повеле постапката по сопствена иницијатива, тврдејќи дека нивните плати не смеат да се пресметуваат по истата логика како на другите функционери (министри, пратеници, гувернерот или народниот правобранител).

„Ваквиот пристап води кон негирање на институционалната и функционалната автономија на Уставниот суд и ја релативизира неговата уставна положба...“ се вели во образложението.

Со други зборови: уставните судии сметаат дека нивната независност е загрозена доколку земаат плата пресметана по истиот систем како и останатиот државен врв. Нивната „автономија“, очигледно, се мери исклучиво преку дебелината на нивниот паричник.

Молчењето на институциите и очајот на граѓанинот

Собранието и Владата имаа рок од 60 дена да се произнесат и да го изменат законот според насоките на Судот. Што направија тие? Апсолутно ништо. До истекот на рокот, институциите молчеа, оставајќи одлуката на Судот непречено да стапи на сила.

Ова е тажната реалност на Северна Македонија. Системот е совршено дизајниран да работи за оние на врвот. Додека граѓаните се дават во егзистенцијална криза, законите се менуваат и укинуваат само кога е во прашање комфорот на елитата. Правдата не само што е недостижна, туку отворено му се потсмева на народот од удобните кожни фотелји на Уставниот суд. За обичниот човек, останува само очајот.