Илијана Јотова: Бугарија станува клучен стратешки и економски центар на Балканот

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

СВЕТ

Илијана Јотова: Бугарија станува клучен стратешки и економски центар на Балканот

22 јуни 2026

• од Темелко Тошев

На 21 јуни 2026 година во Софија, бугарската претседателка Илијана Јотова во интервју за емисијата „120 минути“ на бТВ изјави дека Бугарија се претвора во клучен стратешки и економски центар на Балканот, бидејќи идните масовни трансконтинентални траси ќе поминуваат низ нивната територија. Според шефот на државата, геополитичката положба на земјата и нејзиното полноправно членство во Европската Унија бараат многу покатегорично да се слушне бугарскиот глас при носењето на големите одлуки во Брисел.

„Бугарија држи златна карта – и како членка на Европската Унија, и поради својата геополитичка положба“, категорична беше Илијана Јотова.

Таа потсети дека долги години Бугарија била третирана како периферија и големите проекти ја заобиколувале, но сега ситуацијата е коренито променета и оттука ќе поминуваат сите можни енергетски, копнени и високотехнолошки коридори.

Споровите околу санкциите и националната безбедност

Дискусијата за подготовката на 21-от пакет европски санкции против Русија е силно преекспонирана во Бугарија, додека во другите земји-членки ваква дебата во оваа фаза целосно отсуствува, посочи Јотова. Таа дополни дека пакетот е во премногу рана фаза на разгледување, поради што дискусиите во земјата се многу условни.

Претседателката изрази поддршка за аргументите на премиерот Румен Радев за евентуално ставање вето, доколку на списоците останат лица поврзани со православието или со објекти од стратешко значење за бугарската безбедност.

Јотова потсети дека името на рускиот патријарх Кирил не се поврзува првпат со списоци за санкции.

„Откако Европа и украинскиот претседател Зеленски сакаат Русија час поскоро да седне на преговарачката маса, не може да се отвора нова конфликтна точка. А таква ќе се отвори со предлозите за проширување на списокот за санкции. Треба ли да го пренесеме конфликтот на религиозна основа, што ќе доведе до уште поголема поделба?“, изјави таа.

Според неа, погласниот дел од бугарското општество свесно ги игнорирал економските аргументи на премиерот, кои се однесуваат на иднината на бугарската нуклеарна централа и на „Лукоил“. Ова се објекти од националната безбедност и резервите на владата се целосно основани, истакна таа, дополнувајќи дека во рамките на ЕУ е нормално државите да изразуваат специфични резерви во одбрана на своите интереси.

Новите транши и стратешката автономија на Европа

Европската Унија не е училница во која наставникот ги диктира лекциите, а гласот на Бугарија е еднаков со оној на останатите држави, потенцираше претседателката Јотова.

Како доказ за лојалноста и авторитетот на земјата, таа го посочи брзото одобрување на траншите од Планот за закрепнување и отпорност. Според неа, актуелната влада успеала да го постигне тоа за само неколку дена, додека две претходни влади не успеале да се справат со оваа задача.

Двете големи војни во Украина и Блискиот Исток, сепак, докажаа дека досегашните механизми за функционирање на ЕУ се бескрајно застарени. Јотова се заложи за:

Постигнување на целосна стратешка автономија на Европа.
Изградба на сопствен заеднички систем за безбедност и одбрана како силен столб во рамките на НАТО.
Зајакнување на конкурентноста на единствениот пазар.

Таа истакна дека по 60 години политика на зближување, Унијата мора да премине кон глобално лидерство и технолошка независност од големите производители како Кина, бидејќи во моментов Европа нема ниту своја голема платформа за вештачка интелигенција.

Регионални коридори и блокадата од Скопје

Во контекст на зголемениот интерес на Соединетите Американски Држави за Југоисточна Европа, претседателката повика на итно забрзување на клучните инфраструктурни објекти. Таа акцентираше три главни приоритети:

Важноста на Коридорот 8, кој ги поврзува Јадранското и Црното Море.
Потребата од изградба на нов мост на реката Дунав кон Романија.
Развој на Вертикалниот гасен коридор, чиј бугарски дел е речиси изграден.

Јотова предложи заедничка иницијатива меѓу Бугарија, Романија и Грција за туркање на овие проекти при следното европско финансирање до 2034 година.

Во однос на евроинтеграциите на Република Северна Македонија, Илијана Јотова изрази сериозни сомнежи дали актуелното раководство во Скопје воопшто посакува членство во Унијата. За време на Југоисточниот форум во Софија, таа одржала разговори со македонската претседателка Гордана Сиљановска и министерот за надворешни работи Тимчо Муцунски, кои изјавиле дека новата власт не ги признава потписите и обврските на претходната. Според Јотова, Скопје нема проблем со Софија, туку со целата Европска Унија, бидејќи ја блокира волјата на сопствените граѓани и не го исполнува официјалниот договор склучен во 2022 година.

Договорот со „Боташ“

На крајот од разговорот беше засегнат и договорот со турската компанија „Боташ“. Претседателката посочи дека проектот бил склучен во критичен момент на прекинати руски испораки и можел да работи ефикасно во корист на Бугарија и Средна Европа. Поради кратковреда политика и внатрешни конфликти, меѓутоа, проектот бил блокиран само затоа што бил потпишан од техничка влада, што ѝ нанело сериозни штети на државата.