Бугарите во Уставот е европско прашање, му шепна Макрон на Мицкоски и му понуди раме за плачење

TEMU

#1 Најпродаван артикл

Сет од 5 парчиња заштитник на кабли, прекривка за заштита на кабли од ТПУ, додатоци за заштита на кабли, без батерија, за мобилни телефони, комплет за заштита на податочни линии

4.8 (10276)

54 ден

-73%

206 ден

Купи сега

МАКЕДОНИЈА

Бугарите во Уставот е европско прашање, му шепна Макрон на Мицкоски и му понуди раме за плачење

06 јуни 2026

• од Темелко Тошев

Очигледната „малодушност“ на премиерот Христијан Мицкоски во Тиват, колку и да се обидуваше да ја скрие, се должи само на едно. Под жешкото црногорско сонце тој уште еднаш се соочи со „студената“ вистина: Бугарите во Уставот не е билатерално, туку европско прашање.

Иако ова неколку пати и претходно му беше јасно предочено, овој пат пораката стигна од највисоките европски инстанци. Прво Антонио Кошта во Скопје, два дена пред самитот, а потоа и бугарскиот претседател Румен Радев, јасно и недвосмислено порачаа: Прво Бугарите во Уставот, па потоа отворање конкретни преговори. До тогаш, ЕУ сака да види видливи реформи и посветеност кон европските вредности и агенда.

Дипломатската реалност и европскиот печат

Изјавата на Радев, која не ја оспорува ниту еден од европските лидери, не е изолирана дипломатска порака. Таа е потсетување дека Бугарија успеа своето барање цврсто да го вгради во европскиот процес.

Континуитетот на Софија: Радев јавно тврди дека уште во 2021 година го покренал прашањето за внесување на Бугарите во македонскиот Устав. Му беше потребна една година за да ги убеди европските лидери во таа позиција – и успеа.
Европскиот печат: Првите меѓународни средби на бугарскиот државен врв со Макрон, Мерц и Мицотакис (по тој редослед), освен зајакнување на врските на Бугарија со Франција, Германија и Грција, имаа за цел условот за Уставот да биде дефинитивно запечатен со европски печат. Да не си правиме илузии околу тоа.

Театарот на Макрон и заклучоците од Тиват

Тоа што Мицкоски објави фотографија со пријателско ракување со Емануел Макрон не е ништо друго освен театрална понуда на францускиот претседател за „раме за плачење“. Впрочем, Макрон е добро познат како политички „театарџија“. Но, толку од театарчето, бидејќи во реалноста сликата е сосема поинаква.

Во Тиват, наместо заедничка декларација, Европската Унија издаде соопштение во кое јасно се трасира патот:

„Европските лидери ги поздравуваат реформите и ја потврдуваат својата посветеност на процесот на проширување на ЕУ базиран на заслуги. Добрососедските односи и регионалната соработка остануваат клучни за целосно искористување на придобивките од поблиската интеграција.“

Исто така, се нагласува важноста од понатамошно зајакнување на соработката во надворешната, безбедносната и одбранбената политика.

Забрзано проширување и „постепена интеграција“

Европските лидери го искористија самитот ЕУ-Западен Балкан во Црна Гора за да понудат побрз пат кон Унијата. По децении двоумење, руската инвазија на Украина во 2022 година го обнови интересот на Брисел за проширување (листа на која сега чекаат и Украина и Молдавија, заедно со шесте балкански земји).

На самитот беа испратени три клучни пораки за иднината на проширувањето:

Урсула фон дер Лајен: „Треба да го направиме процесот на проширување побрз и поубедлив. Проширувањето е геостратешка неопходност и долгорочна инвестиција во мирот.“
Емануел Макрон: Франција и Германија ја промовираа идејата за постепена интеграција. „Заедно со Германија, предложивме зајакнат процес на постепена интеграција.“
Антонио Коста: Го поддржа поефикасниот процес, нагласувајќи дека тој мора да остане базиран исклучиво на реформи и резултати.

Регионален пресек: Кој напредува, а кој заостанува?

Додека Брисел долго време ја застапуваше идејата сите балкански земји да се движат напред во пакет, реалноста на терен прави јасна дистинкција:

Србија: Се соочува со притисок за својата геополитичка ориентација. Германскиот канцелар Фридрих Мерц порача дека Србија не смее да се двоуми меѓу Русија, Кина и Европа. Иако претседателот Вучиќ тврди дека ЕУ останува стратешка цел, Србија останува најевроскептичната земја која сè уште нема воведено санкции кон Москва.
Црна Гора и Албанија: Сè повеќе се појавуваат како најнапредни кандидати. Фон дер Лајен истакна дека членството на Црна Гора до 2028 година е остварливо, со надеж дека Албанија брзо ќе го следи тој пример.
Босна и Херцеговина (и Северна Македонија): Заостануваат во потребните реформи и политички консензус за клучните европски барања.

На крајот на денот, пораката од Тиват за македонската влада е кристално јасна: европскиот пат бара тешки одлуки дома, а не само срдечни ракувања во странство.

Пишува: Зоран БОЈАРОВСКИ За порталот Рацин.мк