03 јули 2026
• од Темелко Тошев
И покрај тоа што во последниве години сè повеќе семејства инвестираат во модерни решенија како инвертер-клими, топлински пумпи и соларни колектори, огревното дрво останува убедливо најкористениот енергент за греење во Македонија. Најновите податоци од Државниот завод за статистика (ДЗС) за 2024 година откриваат интересна слика за навиките на граѓаните, потрошувачката на енергија и финансиските предизвици со кои се соочуваат домаќинствата во пресрет на зимата.
Според Анкетата за потрошувачка на енергија во домаќинствата за 2024 година, традиционалниот начин на греење е сè уште најзастапен:
Официјалната статистика е фрапантна – во текот на минатата година граѓаните потрошиле 1.057.290 кубни метри огревно дрво (што е еднакво на преку 1,5 милиони просторни метри). Покрај ова, низ оџаците „заминале“ и речиси 30 илјади кубици растителен отпад, близу 80 илјади тони пелети и над 3,6 милиони литри нафта.
Најмногу дрва се потрошени во Скопскиот Регион (183.267 кубни метри), по што следуваат Југозападниот (164.169), Пелагонискиот (148.969) и Полошкиот Регион (139.234 кубни метри). Скопје, воедно, троши и речиси една третина од вкупните 3.150.348 мегават-часови (MWh) електрична енергија потрошени од домаќинствата на државно ниво.
Високите трошоци за енергенси си го прават своето. Податоците откриваат дека просечниот македонски дом има површина од 91,93 квадратни метри, но во зима се загреваат само 49,99 квадрати, односно околу 54,4% од станбениот простор.
Дополнително, демографските промени се рефлектираат и овде – просечниот број на членови во едно домаќинство е намален на 3,04 лица, значително помалку во споредба со пред една деценија.
Иако дрвото доминира, свеста за енергетска ефикасност расте. Во 2024 година, во земјава се регистрирани дури 277.115 инвертер-клима уреди, правејќи ги најпопуларно електрично тело за догревање и греење.
Раст бележат и топлинските пумпи, кои се сметаат за најефикасно решение – во просек загреваат по 132,1 квадратен метар по уред. Истовремено, сè повеќе се користат и обновливите извори: 91.545 домаќинства веќе имаат поставено соларни колектори.
Пазарот со огревно дрво веќе е активен. Цените варираат во зависност од квалитетот и регионот, но моментално кубен метар буково дрво најчесто се продава по цена од 4.000 до 5.500 денари, додека дабовото дрво достигнува од 4.500 до 6.000 денари. Мешаните дрва се движат меѓу 3.500 и 4.500 денари за кубен метар. Важно е да се напомене дека во повеќето градови транспортот се наплаќа дополнително, изнесувајќи од 500 до над 2.000 денари во зависност од оддалеченоста.
„Најголем интерес има за буковото дрво, бидејќи дава повеќе топлина и подолго гори. Купувачите веќе почнуваат да резервираат количини уште во јули, бидејќи стравуваат од можни поскапувања пред зимата“, вели еден продавач на огревно дрво од Скопје.
Неговите колеги потврдуваат дека засега нема ценовни шокови. „Во моментов цените се стабилни. Доколку нема проблеми со транспортот или снабдувањето, не очекуваме поскапувања. Најголемата побарувачка секогаш почнува кон крајот на летото“, додава друг трговец.
Македонија постепено преминува кон помодерни начини на греење, но транзицијата има своја цена. Анкетата на ДЗС покажува дека 10,6% од домаќинствата постојано се соочуваат со финансиски проблеми при плаќањето на сметките за струја или набавката на огрев. Од друга страна, 40% од граѓаните изјавиле дека никогаш немаат вакви тешкотии.
Во услови на глобална неизвесност на енергетските пазари, јасно е дека огнот во ќумбето и натаму ќе биде главната гаранција за топла зима во голем дел од македонските домови.
Му дал 91.000 денари за реновирање на бањата, останал и без мајстор и без пари
Ненадминливи Понуди Дневно
4.8 (10276 рецензии)
Заштедете 152.00 ден

